Home Kiến thức về bệnh Mẹ đã biết tác nhân gây tiêu chảy cấp ở trẻ?

Mẹ đã biết tác nhân gây tiêu chảy cấp ở trẻ?

199
0
SHARE

Tiêu chảy cấp là bệnh thường gặp ở trẻ em. Hằng năm, có rất nhiều ca trẻ em nhập viện vì tiêu chảy cấp. Khi trẻ có hiện tượng đi ngoài phân lỏng, tóe nước trên 3 lần trong ngày (24 giờ) và kéo dài không quá 14 ngày thì bị coi là tiêu chảy cấp ở trẻ nhỏ. Nếu không được điều trị kịp thời và dứt điểm sẽ gây nguy hại đến sức khỏe của trẻ. Các bậc phụ huynh cần hiểu rõ các tác nhân gây tiêu chảy cấp để nhận diện rõ ràng bệnh tình của trẻ và tìm phương pháp điều trị tốt.

VIRUS

Những loại virus gây tiêu chảy là Rotavirus, Adenovirus, Norwalk virus, trong đó Rotavirus là nguyên nhân tiêu chảy cấp cơ bản cho trẻ em dưới 2 tuổi. Ước tính có đến 1/3 số trẻ em dưới 2 tuổi ít nhất bị một đợt tiêu chảy do Rotavirus. Virus xâm nhập vào liên bào ruột non, không ngừng nhân lên, phá huỷ cấu trúc liên bào, làm cùn nhung mao ruột, gây rối loạn men tiêu hoá đường Lactose của sữa mẹ, làm tăng xuất tiết nước và điện giải vào trong lòng ruột.

Các triệu chứng của nhiễm siêu vi có thể bao gồm tiêu chảy, nôn mửa, sốt (nhiệt độ cao hơn 38.0ºC), nhức đầu, đau bụng, ăn không ngon, và đau nhức cơ bắp.

tac-nhan-gay-tieu-chay-cap2
Rotavirus là nguyên nhân tiêu chảy cấp cơ bản cho trẻ em dưới 2 tuổi

Tiêu chảy do nhiễm virus thường bắt đầu 12 giờ đến 4 ngày sau khi tiếp xúc và giải quyết trong vòng 3-7 ngày. Không có điều trị đặc hiệu cho nguyên nhân virus của bệnh tiêu chảy. Trẻ bị tiêu chảy do nhiễm virus điều trị tốt nhất với các biện pháp hỗ trợ (dung dịch bù nước đường uống) và bổ sung lợi khuẩn đường uống (L.reuter Protectis).  Hầu hết trẻ em bị tiêu chảy do nguyên nhân này không cần dùng kháng sinh và sẽ cải thiện nếu điều trị đúng cách bằng việc bù nước và điện giải.

VI KHUẨN

  • Coli đường ruột: chiếm 25% nguy cơ tiêu chảy cấp. Có 5 nhóm gây bệnh là: Coli sinh độc tố ruột (Enterotoxigenic Esherichia Coli), Coli bám dính (Enteroadherent Esherichia Coli), Coli gây bệnh (Enterpathogenic Esherichia Coli), Coli xâm nhập (Enteroinvasive Esherichia Coli), Coli gây chảy máu (Enterohemorhagia Esherichia Coli).

Trong 5 loại trên, Coli sinh độc tố ruột (ETEC) là nguyên nhân tiêu chảy ở trẻ quan trọng nhất, phân toé nước ở người lớn và trẻ em ở các nước đang phát triển. ETEC không xâm nhập vào niêm mạc ruột mà gây tiêu chảy bằng các độc tố không chịu nhiệt là LT (heat labile toxin) và độc tố chịu nhiệt ST (heat stable toxin) với cơ chế gần giống tả.

  • Trực trùng lị Shigella: là tác nhân trong 60% các đợt lị. Trong các đợt lị nặng có thể ỉa phân toé nước trong những ngày đầu bị bệnh.
  • Campylobacter Jejuni: gây bệnh chủ yếu ở trẻ nhỏ, lây qua tiếp xúc với phân, uống nước bẩn, ăn sữa và thực phẩm bị ô nhiễm. C. Jejuni gây tiêu chảy toé nước ở 2/3 trường hợp và gây nên hội chứng lị có sốt ở 1/3 số trường hợp còn lại, bệnh diễn biến nhẹ, thường khỏi sau 2 – 5 ngày.
  • Salmonella không gây thương hàn: Lây bệnh do tiếp xúc với súc vật nhiễm trùng hoặc thức ăn động vật bị ô nhiễm. Salmonella thường khiến trẻ bị tiêu chảy cấp phân toé nước, đôi khi cũng biểu hiên như hội chứng lị. Kháng sinh không những không có hiệu quả mà có thể còn gây chậm đào thải vi khuẩn qua đường ruột.
  • Phảy khuẩn tả Vibrio Cholerae 01: Sau khi qua dạ dày đến cư trú ở phần dưới hổi tràng và sản sinh ra độc tố CT (cholera toxin), gây nên tình trạng xuất tiết ồ ạt nước và điện giải ở ruột non, dẫn đến mất nước nặng trong vài giờ và có thể gây thành dịch tả cho trẻ em và làm Bé bị đau bụng đi ngoài nhiều lần trong ngày
tac-nhan-gay-tieu-chay-cap
Tiêu chảy ở trẻ em do vi khuẩn rất dễ lây lan thành dịch

KÍ SINH TRÙNG

  • Entamoeba hystolytica: Xâm nhập vào liên bào đại tràng hay hổi tràng, gây nên các ổ áp xe nhỏ, rổi loét, làm tăng tiết chất nhày lẫn máu.
  • Giardia lamblia: Là đơn bào bám dính lên liên bào ruột non, làm teo các nhung mao ruột, dẫn đến giảm hấp thu, gây ra ỉa chảy.
  • Cryptosporidium: Gây tiêu chảy ở trẻ nhỏ, ở những bệnh nhân suy giảm miễn dịch và cũng gây bệnh ở nhiều loại gia súc. Chúng bám dính lên liên bào ruột non, làm teo nhung mao ruột, gây tiêu chảy nặng và kéo dài. Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

NẤM

Nấm Candida albicance có thể là nguyên nhân gây tiêu chảy trẻ em. Bệnh thường xuất hiện ở bệnh nhi sau khi dùng kháng sinh kéo dài hoặc đối với trẻ bị suy giảm miễn dịch bẩm sinh hay suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS) trong giai đoạn cuối.

tac-nhan-gay-tieu-chay-cap1
Trẻ bị suy giảm miễn dịch dễ bị dịch tiêu chảy tấn công

CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ KHÁC

Nguyên nhân tiêu chảy cấp ở trẻ bao gồm các yếu tố vật chủ làm tăng tính cảm thụ với bệnh tiêu chảy cấp:

  • Trẻ dưới 2 tuổi hay bị tiêu chảy, đặc biệt là trẻ ở độ tuổi 6 – 11 tháng.
  • Trẻ suy dinh dưỡng dễ mắc bệnh tiêu chảy, bệnh thường nặng và dễ gây tử vong.
  • Trẻ bị bệnh sởi, bị AIDS thường tăng tính cảm thụ đối với bệnh tiêu chảy.
  • Trẻ đẻ non, đẻ yếu.
  • Trẻ không bú mẹ, ăn dặm sớm, ăn uống không đúng phương pháp, thức ăn không đảm bảo an toàn vệ sinh, sử dụng nguồn nước bị ô nhiễm, vệ sinh cá nhân không tốt…
  • Tính chất mùa: Tiêu chảy do virus thường xảy ra vào mùa đông, tiêu chảy do vi khuẩn thường xảy ra vào mùa hè.
  • Các nhiễm khuẩn ngoài ruột cũng có thể gây ỉa chảy: Như viêm phổi, viêm tai giữa, viêm tai xương chũm, nhiễm trùng đường tiết niệu.
  • Dùng kháng sinh bừa bãi, nhất là các loại kháng sinh dùng bằng đường uống sẽ tiêu diệt hết các vi khuẩn có lợi cho cơ thể, gây nên ỉa chảy do loạn khuẩn.

Tiêu chảy cấp ở trẻ em nếu không được điều trị kịp thời có thể dẫn đến những biến chứng nguy hiểm đặc biệt là khi trẻ bị tiêu chảy kéo dài không dứt, lúc này các mẹ cần đưa bé đi khám bác sỹ ngay. Trên đây là một số tác nhân chính gây bệnh, hi vọng các mẹ sẽ có thêm những kiến thức nhất định để phòng tránh tiêu chảy cho bé nhé!

LEAVE A REPLY